Duidelikheid in kompleksiteit

RAINBOW – Duidelikheid in kompleksiteit

RAINBOW het een aand begin toe daar eintlik genoeg inligting was – en tog het die samehang verlore geraak. Besluite, afhanklikhede en moontlike gevolge was terselfdertyd voor my. Hoe meer ek probeer het om alles bymekaar te hou, hoe minder duidelik het dit geword wat werklik saak maak. Ek het besef dat iets beslissends in die proses verlore kon gaan. En skielik was daar ’n gedagte wat skynbaar niks met al die inligting te doen gehad het nie – en tog belangriker was as enigiets anders. Dit het deur alles heen gedring – en my presies gestuit op die oomblik toe dit die belangrikste was. Die gedagte het deur die nag gebly. Die volgende oggend was dit nog net so sterk teenwoordig soos die vorige aand. En presies toe ek my oë oopmaak, was daar ’n reënboog in die lug. Tot op daardie stadium het reënboë nooit ’n besondere betekenis vir my gehad nie. Maar in daardie oomblik – met daardie gedagte en daardie lig in die lug – het dit gevoel asof die wêreld sê: Alles sal regkom. Daar kom die naam RAINBOW vandaan.

Eers later het ek verstaan wat uit daardie oomblik by my gebly het: Dit is nie altyd inligting wat ontbreek nie. Dikwels ontbreek die konteks wat daaraan betekenis gee. Dit geld vir ’n enkele mens net soveel as vir maatskappye, spanne en instellings. ’n Getal kan korrek wees. ’n Dokument kan volledig wees. ’n Besluit kan op sy eie verstaanbaar wees. En tog kan iets wesenliks ontbreek: Wat beïnvloed wat? Waar ontstaan afhanklikhede? Watter inligting verander die betekenis van ’n ander? Watter gevolg word eers sigbaar wanneer verskeie stukke inligting saam beskou word? En wat is werklik relevant vir die konkrete situasie?

RAINBOW bring relevante inligting so bymekaar dat die verbande sigbaar word – in die alledaagse privaat lewe sowel as in projekte, prosesse, risiko’s en besluite binne maatskappye en instellings. Dieselfde beginsel geld vir die tegnologie agter RAINBOW. Taalmodelle word op enorme hoeveelhede inligting opgelei. Vir ’n konkrete taak het hulle egter konteks nodig. Wat saak maak, is nie bloot hoeveel konteks daar is nie, maar watter inligting vir die betrokke situasie relevant is en hoe dit met mekaar verband hou. Een grondbeginsel geld:

RAINBOW besluit nie namens mense nie. RAINBOW moet mense help om die deurslaggewende verbande raak te sien voordat hulle besluit. Die verantwoordelikheid bly waar dit hoort: by die mens. Nie soveel inligting as moontlik nie. Maar die inligting wat saak maak – in die regte konteks.

O ja. Dankie, klein reënboog. 🌈